Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, απέρριψε την επίσημη εκτίμηση της Διευθύντριας των Εθνικών Υπηρεσιών Πληροφοριών, Τούλσι Γκάμπαρντ, σύμφωνα με την οποία το Ιράν δεν κατασκευάζει αυτή τη στιγμή πυρηνικά όπλα. Μιλώντας σε δημοσιογράφους στο αεροδρόμιο του Μόρισταουν, στο Νιου Τζέρσεϊ, ο Τραμπ αμφισβήτησε δημόσια την ανάλυση των υπηρεσιών του: «Κάνει λάθος», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η αντίδρασή του έρχεται σε μια περίοδο έντονης κλιμάκωσης ανάμεσα σε Ισραήλ και Ιράν, με τις ΗΠΑ να εξετάζουν ενδεχόμενη ανάμειξη στη σύγκρουση. Σύμφωνα με τον Τραμπ, η Ουάσινγκτον διαθέτει πληροφορίες που δείχνουν ότι η Τεχεράνη ενδέχεται να είναι σε θέση να ολοκληρώσει την κατασκευή πυρηνικού όπλου μέσα σε εβδομάδες ή το αργότερο σε λίγους μήνες.
Αντιφατικά μηνύματα και αναδίπλωση
Η Γκάμπαρντ είχε καταθέσει στο Κογκρέσο τον Μάρτιο ότι «η κοινότητα των υπηρεσιών πληροφοριών συνεχίζει να εκτιμά ότι το Ιράν δεν κατασκευάζει πυρηνικό όπλο». Ωστόσο, σε ανάρτησή της την Παρασκευή στην πλατφόρμα Χ, φάνηκε να ευθυγραμμίζεται με τον Τραμπ, λέγοντας πως το Ιράν «βρίσκεται στο σημείο να μπορεί να κατασκευάσει πυρηνικό όπλο μέσα σε εβδομάδες ή μήνες».
Η ίδια απέδωσε την απόκλιση στην παρουσίαση των δηλώσεών της από τα μέσα ενημέρωσης, κατηγορώντας τα ότι «παρουσίασαν εκτός περιεχομένου» την κατάθεσή της του Μαρτίου και επιχειρούν να «κατασκευάσουν διαίρεση».
Πηγή με πρόσβαση στις εκθέσεις των υπηρεσιών πληροφοριών δήλωσε στο Reuters πως η επίσημη εκτίμηση που παρουσίασε η Γκάμπαρντ δεν έχει αλλάξει: το Ιράν, εάν αποφασίσει να αποκτήσει πυρηνική κεφαλή, θα χρειαστεί έως και τρία χρόνια για να την κατασκευάσει.
Εμπειρογνώμονες αμφισβητούν τον συναγερμό
Ο Ντέιβιντ Ολμπράιτ, πρώην επιθεωρητής του ΟΗΕ και επικεφαλής του Ινστιτούτου για την Επιστήμη και τη Διεθνή Ασφάλεια, εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με την εκτίμηση της Γκάμπαρντ. Εκτίμησε ότι το Ιράν θα χρειαζόταν τουλάχιστον έξι μήνες για να κατασκευάσει μια στοιχειώδη πυρηνική συσκευή και τουλάχιστον έναν έως δύο επιπλέον χρόνους για να αποκτήσει ένα όπλο κατάλληλο για προσαρμογή σε βαλλιστικό πύραυλο.
Ο ίδιος προειδοποίησε ότι, παρότι η πρόοδος του Ιράν στο πυρηνικό του πρόγραμμα είναι ανησυχητική, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η χώρα έχει ήδη προχωρήσει στη λήψη στρατηγικής απόφασης για την κατασκευή ενός τέτοιου όπλου.
Πολιτική αντιπαράθεση και «βαθύ κράτος»
Η κόντρα ανάμεσα στον πρόεδρο και τις υπηρεσίες πληροφοριών δεν είναι νέα. Κατά την πρώτη θητεία του, ο Τραμπ είχε αρκετές φορές αμφισβητήσει τις εκτιμήσεις των μυστικών υπηρεσιών, ιδιαίτερα σε ευαίσθητα ζητήματα όπως η ρωσική ανάμιξη στις εκλογές του 2016, θέμα για το οποίο είχε ταχθεί με το μέρος του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν.
Ο ίδιος και οι υποστηρικτές του έχουν κατηγορήσει –χωρίς αποδείξεις– στελέχη των υπηρεσιών για εμπλοκή σε μια ευρύτερη συνωμοσία του «βαθέος κράτους» κατά της κυβέρνησής του. Η Τούλσι Γκάμπαρντ, αν και σήμερα επικεφαλής των υπηρεσιών πληροφοριών, συγκαταλέγεται στους πιστούς υποστηρικτές του Τραμπ, ενώ παλαιότερα είχε εκφράσει ανάλογες απόψεις για τη γραφειοκρατία της Ουάσινγκτον.
Σε αναμονή απόφασης για εμπλοκή
Ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε πως ο πρόεδρος Τραμπ θα αποφασίσει μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες για το αν οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συμμετάσχουν ενεργά στη σύγκρουση ανάμεσα στο Ιράν και το Ισραήλ, που έχει ήδη προκαλέσει δεκάδες θύματα και καταστροφή υποδομών.
Ο πρόεδρος δήλωσε πως «θα περιμένουμε να δούμε αν οι άνθρωποι θα έρθουν στα συγκαλά τους», υπονοώντας ότι η κλιμάκωση ίσως περιοριστεί από την ίδια τη δυναμική των γεγονότων — ωστόσο, η ένταση και η πολεμική ρητορική δείχνουν προς άλλη κατεύθυνση.