Μια ημέρα βαθιά συνδεδεμένη με την πίστη αλλά και την ιστορική μνήμη του τόπου έζησε την Πέμπτη ο Ορχομενός, τιμώντας το Θαύμα της Παναγίας Σκριπούς, το οποίο η τοπική παράδοση έχει συνδέσει με τη διάσωση της πόλης από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής.
Εκατοντάδες πιστοί βρέθηκαν από το πρωί στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου – Παναγία η Σκριπού, συμμετέχοντας στις λατρευτικές εκδηλώσεις και στη μεγάλη λιτανευτική πομπή που ακολούθησε.
Για τον Ορχομενό, ο συγκεκριμένος εορτασμός ξεπερνά εδώ και δεκαετίες τα όρια μιας θρησκευτικής πανήγυρης. Αποτελεί κομμάτι της συλλογικής μνήμης της πόλης, συνδέοντας μια από τις σκοτεινότερες περιόδους της νεότερης ελληνικής ιστορίας με την πίστη των κατοίκων στη θαυματουργή επέμβαση της Παναγίας.
Από τη Σκριπού στο σημείο της Παναγιοφάνειας
Οι εκδηλώσεις κορυφώθηκαν στον ιστορικό ναό της Πολιούχου του Ορχομενού, όπου τελέστηκαν Αρχιερατική Θεία Λειτουργία και Αρχιερατικό Συλλείτουργο.
Στις 10.30 το πρωί ξεκίνησε η λιτάνευση της Ιεράς Εικόνας προς το σημείο της Παναγιοφάνειας, με μεγάλο αριθμό πιστών να ακολουθεί την πομπή.
Η διαδρομή αυτή επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο ως μια συμβολική επιστροφή στον τόπο με τον οποίο συνδέθηκε το γεγονός της διάσωσης του Ορχομενού και αποτελεί μία από τις πλέον χαρακτηριστικές στιγμές του εορτασμού.
Ξεχωριστό τόνο έδωσε η Φιλαρμονική Λιβαδειάς, υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Γιώργου Κοσμίδη, η οποία συνόδευσε τη θαυματουργό Εικόνα κατά τη διάρκεια της λιτάνευσης.
Παρόντα ήταν επίσης τμήματα του Λαογραφικού Συλλόγου Ορχομενού και του Συλλόγου «Άσκηση, Ψυχαγωγία, Υγεία», με επικεφαλής τον Κώστα Πατσαλή και τη Μαρία Κραβαρίτη αντίστοιχα. Οι συμμετέχοντες, με παραδοσιακές φορεσιές, έδωσαν στην πομπή ένα ακόμη στοιχείο σύνδεσης της θρησκευτικής τελετής με την πολιτιστική παράδοση της περιοχής.
Ισχυρή παρουσία της τοπικής κοινωνίας
Στις εκδηλώσεις έδωσαν το «παρών» εκπρόσωποι της πολιτικής και αυτοδιοικητικής ζωής της Βοιωτίας.
Μεταξύ αυτών ήταν ο δήμαρχος Ορχομενού Γιώργος Τζαβάρας, ο βουλευτής Βοιωτίας Γιώργος Μουλκιώτης, ο αντιπεριφερειάρχης Π.Ε. Βοιωτίας Γιώργος Ντασιώτης, η αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού – Πολιτισμού Φανή Παπαθωμά και η αντιπεριφερειάρχης Επιχειρηματικότητας Λουκία Θεοδώρου-Μαγουλά.
Παρέστησαν ακόμη οι αντιδήμαρχοι Βασιλική Καραβαγγέλη, Κώστας Τσεκούρας και Δημήτρης Κόκκινος, η πρόεδρος της Κοινότητας Ορχομενού Ανδριάνα Κατσαντώνη, ο πρόεδρος της Κοινότητας Παύλου Ηρακλής Ντουφεξής, ο δημοτικός σύμβουλος Βασίλης Δελιανίδης, ο τοπικός σύμβουλος Παναγιώτης Τσεκούρας και ο πρώην πρόεδρος της ΟΝΝΕΔ Θανάσης Μπασιάκος.
Γ. Ντασιώτης: «Μνήμη – Ευγνωμοσύνη – Πίστη»
Στο ιδιαίτερο ιστορικό και θρησκευτικό βάρος της επετείου αναφέρθηκε ο αντιπεριφερειάρχης Π.Ε. Βοιωτίας Γιώργος Ντασιώτης, συνοψίζοντας το μήνυμα της ημέρας σε τρεις λέξεις: «Μνήμη – Ευγνωμοσύνη – Πίστη».
Ο κ. Ντασιώτης υπενθύμισε τα γεγονότα της 10ης Σεπτεμβρίου 1943 και την πίστη των κατοίκων ότι η παρέμβαση της Παναγίας απέτρεψε την καταστροφή του Ορχομενού από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής.
«Στις 10 Σεπτεμβρίου 1943, ο Ορχομενός σώθηκε από βέβαιο όλεθρο. Τα αφηνιασμένα γερμανικά στρατεύματα, έτοιμα για καταστροφή, δεν εκτέλεσαν τα σχέδιά τους, χάρη –όπως μαρτυρεί ο ίδιος ο επικεφαλής τους– στη θαυματουργική παρουσία της Παναγίας», ανέφερε.
Όπως σημείωσε, από τότε η Παναγία τιμάται ως προστάτιδα του Ορχομενού, με το γεγονός να έχει περάσει πλέον στην ιστορική και θρησκευτική παράδοση της πόλης.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην καθιέρωση της 10ης Σεπτεμβρίου ως επίσημης τοπικής αργίας για τον Ορχομενό, μια εξέλιξη που προσδίδει πλέον και θεσμικό χαρακτήρα στην επέτειο.
Φ. Παπαθωμά: «Ο Ορχομενός γιορτάζει το Θαύμα»
Με αναφορά στην Πολιούχο του Ορχομενού τοποθετήθηκε και η αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού – Πολιτισμού Φανή Παπαθωμά, η οποία έδωσε το δικό της μήνυμα για τη μεγάλη ημέρα της πόλης.
«Λαός Ορχομενίων, εν ωδαίς ευφημήσωμεν ημών την Πολιούχον και του κόσμου Προστάτιδα. Ο Ορχομενός γιορτάζει το Θαύμα», ανέφερε, υπογραμμίζοντας με αυτόν τον τρόπο τον θρησκευτικό χαρακτήρα της επετείου και τον ιδιαίτερο δεσμό της τοπικής κοινωνίας με την Παναγία Σκριπού.
Μια ιστορία που περνά από γενιά σε γενιά
Στην καρδιά του εορτασμού βρίσκεται μια ιστορία που εξακολουθεί να αποτελεί ισχυρό σημείο αναφοράς για την τοπική κοινωνία: η πίστη ότι η Παναγία προστάτευσε τον Ορχομενό από την καταστροφή κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής.
Γι’ αυτό και η επέτειος δεν αντιμετωπίζεται μόνο ως εκκλησιαστικό γεγονός. Για τους κατοίκους αποτελεί ταυτόχρονα ημέρα ιστορικής μνήμης και ευγνωμοσύνης, με την αφήγηση του Θαύματος να περνά από τη μία γενιά στην επόμενη και να έχει ενσωματωθεί στην ταυτότητα της πόλης.
Αυτό αποτυπώθηκε και φέτος στη μεγάλη συμμετοχή στη λιτάνευση. Άνθρωποι διαφορετικών ηλικιών βρέθηκαν μαζί στους δρόμους του Ορχομενού, ακολουθώντας την ίδια διαδρομή και συμμετέχοντας σε μια παράδοση που παραμένει ζωντανή μέσα στον χρόνο.
Η φετινή επέτειος άφησε έτσι πίσω της μια γνώριμη αλλά πάντα ισχυρή εικόνα: τον Ορχομενό συγκεντρωμένο γύρω από την Πολιούχο του, σε μια ημέρα όπου η πίστη συναντά την ιστορική μνήμη και η ευγνωμοσύνη γίνεται κοινό βίωμα μιας ολόκληρης πόλης.
Καρίτσας Χρήστος