Ερώτηση της βουλευτή Γιώτας Πούλου για την επικίνδυνη αβεβαιότητα σε Συμβουλευτικά Κέντρα, Ξενώνες Φιλοξενίας και τη Γραμμή SOS 15900
Με ερώτηση που κατέθεσε στη Βουλή προς την Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, η βουλευτής Γιώτα Πούλου, μαζί με τα μέλη του Κινήματος Δημοκρατίας, επισήμανε την επικίνδυνη κατάσταση που διαμορφώνεται για το πανελλαδικό Δίκτυο Δομών πρόληψης και καταπολέμησης της έμφυλης βίας.
Λίγο πριν τη λήξη των συμβάσεων των εργαζομένων, 41 Συμβουλευτικά Κέντρα, 20 Ξενώνες Φιλοξενίας και η Γραμμή SOS 15900 κινδυνεύουν να διακόψουν τη λειτουργία τους, λόγω έλλειψης χρηματοδότησης και απουσίας σχεδίου βιωσιμότητας. Την ίδια στιγμή, η έμφυλη βία στη χώρα εμφανίζει ανησυχητική αύξηση, με καθημερινά περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας και γυναικοκτονίες.
Η κ. Πούλου κατηγορεί την κυβέρνηση της ΝΔ ότι, παρά τις δεσμεύσεις της και τη γνώση της λήξης των ευρωπαϊκών προγραμμάτων, αδιαφορεί, αφήνοντας ακάλυπτες πάγιες ανάγκες και παραβιάζοντας διεθνείς υποχρεώσεις της Ελλάδας από τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης.
Το Κίνημα Δημοκρατίας ζητά:
- Συνέχιση της χρηματοδότησης μέσω ΕΣΠΑ.
- Ένταξη του Δικτύου στον κρατικό προϋπολογισμό.
- Διατήρηση και μονιμοποίηση του εξειδικευμένου προσωπικού.
- Πρόσληψη νέου προσωπικού και αναβάθμιση των δομών.
- Καλύτερη δικτύωση με Αστυνομία και Νοσοκομεία.
«Η έμφυλη βία δεν είναι αφηρημένο πρόβλημα, αλλά καθημερινή απειλή για χιλιάδες γυναίκες και παιδιά που η Πολιτεία οφείλει να προστατεύσει – όχι να εγκαταλείψει», τονίζει η βουλευτής.
Η πρωτοβουλία της Γιώτας Πούλου θέτει εκ νέου στο δημόσιο διάλογο την ανάγκη άμεσων και συντονισμένων μέτρων για την προστασία των θυμάτων έμφυλης βίας και τη διασφάλιση της βιωσιμότητας των δομών που τα στηρίζουν.
ΕΡΩΤΗΣΗ
ΠΡΟΣ: Την κ. Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας
ΘΕΜΑ: «Πως προτίθεται η κυβέρνηση να αντιμετωπίσει την έμφυλη βία και να εξασφαλίσει τησυνέχεια, τη σταθερότητα και την ενίσχυση του Δικτύου Δομών για την Αντιμετώπιση της ‘Έμφυλης βίας και των πολλαπλών διακρίσεων κατά των γυναικών καθώς και των εργαζομένων σε αυτές, όχι μόνο σήμερα αλλά και στο μέλλον;»
Η έμφυλη βία αποτελεί ένα κοινωνικό πρόβλημα που μαστίζει την κοινωνία, προκαλείκαταστροφικές βλάβες στη ζωή των γυναικών και των παιδιών τους, ενώ πολλές φορές, φτάνει στην πιο ακραία της μορφή που είναι η γυναικοκτονία.
Ήδη γνωρίζουμε, ότι η βία λόγω φύλου, μπορεί να συμβεί σε οποιαδήποτε γυναίκα ανεξάρτητα τον πολιτισμό, τη θρησκεία ή την οικονομική της κατάσταση και ότι, η ανισότητα των φύλων, συμπεριλαμβανομένων των επιβλαβών έμφυλων κανόνων, αποτελεί βασικό παράγοντα βίας κατά των γυναικών.
Επίσης, είναι κοινά αποδεκτό, ότι η βία κατά των γυναικών και των κοριτσιών αποτελεί παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και πρόβλημα δημόσιας υγείας που υπερβαίνει τα οικονομικά, κοινωνικά και εθνικά σύνορα. Έχει άμεσες και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στη σωματική και ψυχική υγεία των γυναικών, των παιδιών, των οικογενειών και των κοινωνιών. Τα παιδιά που μεγαλώνουν σε οικογένειες όπου υπάρχει βία μπορεί να υποφέρουν από μια σειρά συμπεριφορικών και συναισθηματικών διαταραχών. Αυτές μπορούν να οδηγήσουν σε ψυχικά και αναπτυξιακά προβλήματα και επίσης να σχετίζονται με την άσκηση ή την εμπειρία βίας αργότερα στη ζωή.
Σήμερα, το πρόβλημα της έμφυλης βίας και των γυναικοκτονιών εντείνεται και μεγαλώνει τραγικά. Καθημερινά στη χώρα μας, γινόμαστε μάρτυρες περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας, ενώ σχεδόν κάθε μήνα δολοφονείται μία γυναίκα από κάποιο στενό φιλικό ή συγγενικό της πρόσωπο.
Η αντιμετώπιση του προβλήματος απαιτεί την εφαρμογή ολιστικών-οριζόντιων πολιτικών με τηλήψη πολλαπλών και παράλληλων μέτρων, τόσο στο στάδιο της πρόληψης, όσο και στηναντιμετώπιση των επιπτώσεων της βίας στη γυναίκα και στο παιδί της. Όπου εφαρμόζονται ανάλογα μέτρα οι γυναίκες σπάνε τη σιωπή τους και ενθαρρύνονται να καταγγείλουν τον κακοποιητή τους.
Εδώ και 13 χρόνια, στη χώρα μας λειτουργεί αδιάλειπτα ένα πλήρες πανελλαδικό Δίκτυο Δομών για την πρόληψη και την καταπολέμηση της έμφυλης βίας και των πολλαπλών διακρίσεων κατά των γυναικών της Γ.Γ.Ι.Α.Δ . Το Δίκτυο Δομών, που αποτελείται από 41 Συμβουλευτικά Κέντρα, 20 Ξενώνες Φιλοξενίας και τη Γραμμή SOS 15900, στελεχώνεται από επιστημονικό προσωπικόσυμβούλων, εξειδικευμένων στην προσέγγιση των γυναικών με την οπτική φύλου και παρέχουνστις γυναίκες που απευθύνονται στις δομές, δωρεάν υπηρεσίες πληροφόρησης και συμβουλευτικής, στο πλαίσιο ολοκληρωμένων δράσεων ψυχοκοινωνικής και νομικής στήριξης και εργασιακής συμβουλευτικής. Εξάλλου, το Δίκτυο χρηματοδοτείται από ευρωπαϊκά προγράμματα.
Με το νόμο υπ’ αριθμ. 4604/26.3.2019 – ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄ ΔΙΚΤΥΟ ΔΟΜΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ
ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ (Άρθρα 25-30), κατοχυρώθηκε η ύπαρξη του Δικτύου καιρυθμίστηκε ο κανονισμός λειτουργίας όλων των Δομών, η εποπτεία τους καθώς και ο τρόπος τηςχρηματοδότηση τους μέσα από εθνικούς ή ευρωπαϊκούς πόρους.
Επιπλέον, η μόνιμη και σταθερή λειτουργία των Δομών, προβλέπεται και από το ν. Νόμο 4531/2018 – «Κύρωση της Σύμβασης του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη & την Καταπολέμησητης Βίας κατά των γυναικών & της Ενδοοικογενειακής Βίας και προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας».
Όμως, λίγο πριν από τη λήξη των συμβάσεων των εργαζομένων, ήτοι στις 31/12/2025, οι Δομές βρίσκονται στον αέρα. Ως σήμερα και παρά τις σχετικές κυβερνητικές δεσμεύσεις και εξαγγελίες για τη συνέχιση της λειτουργίας τους, δεν έχει εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση τους από 1/01/2026 και δεν υπάρχει σχέδιο βιωσιμότητας από την κυβέρνηση και τους αρμόδιους φορείς γιατη διασφάλιση των υπάρχοντος Δικτύου και των εργαζομένων αυτών. Το αρμόδιο ΥπουργείοΚοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας (Υ.ΚΟΙ.Σ.Ο.) ήταν πλήρως ενήμερο για την επικείμενη λήξη των Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων. Είχε, επομένως, τόσο την ευθύνη όσο και τον απαραίτητο χρόνο να καταρτίσει ένα ολοκληρωμένο και βιώσιμο σχέδιο για τη διασφάλιση της απρόσκοπτης συνέχισης του Δικτύου Δομών στήριξης γυναικών θυμάτων έμφυλης βίας και πολλαπλών διακρίσεων κατά των γυναικών. Επιπλέον, είχε και την ευθύνη να διασφαλίσει την εργασιακήσυνέχεια και την αξιοπρέπεια των εργαζομένων του Δικτύου που καλύπτουν πάγιες και διαρκείςανάγκες με διαδοχικές συμβάσεις ορισμένου χρόνου πάνω από δεκατρία συναπτά έτη.
Σύμφωνα με την από 17/11/2025 επιστολή της Γενικής Γραμματεία ΕΣΠΑ Γενική Διεύθυνση Παρακολούθησης και Εφαρμογής ΕΣΠΑ Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού Δράσεων ΕΚΤ (ΕΥΣΕΚΤ)προς ΕΥΔ Περιφερειακών Προγραμμάτων 2021-2027 με Κοιν.:
1. Γραφείο Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας 2. Γραφείο Γενικού Γραμματέα Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας 3. Γραφείο Γενικής Γραμματέως Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων 4. Διεύθυνση Κοινωνικής Ένταξης και Κοινωνικής Συνοχής 5. Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ ΥΚΟΙΣΟ περί : Συνέχιση συγχρηματοδότησης των κοινωνικών δομών, προβλέπεται ότι: για τις Δομές καταπολέμησης της βίας κατά των γυναικών (Συμβουλευτικά Κέντρα και Ξενώνες) η χρηματοδότηση συνεχίζεται ως έχει μέχρι και το 2029, με απομείωση 750.000€ κατ΄ έτος, η οποία αφορά στα 14 Συμβουλευτικά Κέντρα, τα οποία λειτουργούν υπό την ευθύνη του ΚΕΘΙ και στους 2 Ξενώνες που ήδη αποτελούν οργανικές μονάδες του ΕΚΚΑ. Από το 2030 προβλέπεται όλα τα Συμβουλευτικά Κέντρα να αποτελέσουν οργανικές μονάδες του ΚΕΘΙ και όλοι οι Ξενώνες οργανικές μονάδες του ΕΚΚΑ. Οι σχετικές διαδικασίες τροποποίησης τωνΟργανισμών του ΚΕΘΙ και του ΕΚΚΑ, θα ξεκινήσουν το 2026 και θα ολοκληρωθούν μέχρι το τέλοςτου 2029.
Επειδή, η έμφυλη βία δεν πρόκειται να σταματήσει όσο υπάρχει η έμφυλη ανισότητα που τη τροφοδοτεί και οι γυναίκες εξακολουθούν όχι μόνο να υπολείπονται σε δικαιώματα αλλά και πολλά από αυτά σήμερα δέχονται επίθεση,
Επειδή, η διατήρηση και ενίσχυση του Δικτύου Δομών για την Αντιμετώπιση της Έμφυλης Βίαςτων πολλαπλών διακρίσεων κατά των γυναικών, αποτελεί ζήτημα θεσμικής συνέπειας, κοινωνικής ευθύνης και προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων,
Επειδή η απώλεια των κοινωνικών υπηρεσιών σε γυναίκες επιζώσες έμφυλη βίας, λόγω έλλειψηςχρηματοδότησης και πολιτικής βούλησης, ενέχει άμεσες και σοβαρές συνέπειες για την κοινωνία στο σύνολό της,
Ερωτάται η κ. Υπουργός
- Προτίθεται η κυβέρνηση να τηρήσει τις διεθνείς και ευρωπαϊκές συμβατικές της υποχρεώσεις για την πρόληψη και αντιμετώπιση της έμφυλης και ενδοοικογενειακής βίας όπωςαπορρέουν από τη Σύβαση της Κωνσταντινούπολης και την ελληνική νομοθεσία (ν. Νόμος 4531/2018 και 4604/26.3.2019) μετά και από τις συστάσεις της Έκθεσης αξιολόγησης (βάσης) της GREVIO;
- Προτίθεται να εφαρμόσει στο σύνολό του, το νόμο 4604/26.3.2019 –
«Προώθηση της ουσιαστικής ισότητας των φύλων, πρόληψη και καταπολέμηση της έμφυλης βίας» και να υλοποιήσει μέτρα που απορρέουν από αυτόν, για την ένταξη της ισότητας των φύλων σε όλη την Πολυεπίπεδη Διακυβέρνηση της χώρας ( κυβέρνηση, υπουργεία, αυτοδιοίκηση);
- Προτίθεται άμεσα να διασφαλίσει τη συνέχιση της χρηματοδότησης του Δικτύου Δομών μέσω ΕΣΠΑ, προκειμένου να αποφευχθεί η διακοπή της λειτουργίας των κρίσιμων υποστηρικτικών υπηρεσιών που αφορούν σε χιλιάδες ωφελούμενες γυναίκες κάθε χρόνο;
- Προτίθεται να εξασφαλίσει τη μόνιμη και σταθερή λειτουργία όλων των δομών (Αθήνας καιΠεριφέρειας) με την άμεση ένταξη του Δικτύου Δομών στον
τακτικό κρατικό προϋπολογισμό, ως βασική προϋπόθεση για την εξασφάλιση της θεσμικής και οικονομικής βιωσιμότητας σε βάθος χρόνου, αφού σύμφωνα με την, από 17/11/2025, επιστολή της Γενικής Γραμματεία ΕΣΠΑ Γενική Διεύθυνση Παρακολούθησης και Εφαρμογής ΕΣΠΑ Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού Δράσεων ΕΚΤ (ΕΥΣΕΚΤ) προβλέπεται ότι: «Ως προς τη δημιουργία νέωνδομών Καταπολέμησης της βίας κατά των γυναικών από τούδε και στο εξής θα εμπίπτει στο εθνικό πλαίσιο χρηματοδότησης και συνεπώς δεν θα εντάσσονται νέες στα Περιφερειακά Προγράμματα»;
- Προτίθεται να διατηρήσει το ήδη υπηρετούν εξειδικευμένο και έμπειρο προσωπικό, το οποίο παρέχει εξειδικευμένες υπηρεσίες σε επιζώσες έμφυλης βίας για περισσότερα από 13 έτη και στο οποίο η πολιτεία έχει ήδη επενδύσει επιπλέον δαπάνες για τη συνεχή επιμόρφωσή του;
- Προτίθεται να προχωρήσει στην επιπλέον πρόσληψη του αναγκαίου προσωπικού σε δομέςπου υπάρχουν κενά με μόνιμη και σταθερή εργασιακή σχέση;
- Προτίθεται να πάρει μέτρα και πια, για την αναβάθμιση όλων των δομών και την δημιουργία νέων, διευρύνοντας έτσι το Δίκτυο σε όλη την ελληνική Επικράτεια στο οποίο υπάρχει απουσία μετραγικές συνέπειες για τις γυναίκες και τα παιδιά τους (Π.Χ σε ολόκληρο το Νότιο Τομέα της Αθήνας που αποτελείται από 8 δήμους, και στην Ανατολική Αττική με 13 δήμους, δεν υπάρχει καμία δομή);
- Προτίθεται να πάρει μέτρα για τη βέλτιστη και την αποτελεσματικότερη δικτύωση των Δομών, δημιουργώντας Τμήματα Ενδοοικογενειακής βίας σε όλα τα αστυνομικά τμήματα καιεξασφαλίζοντας την προτεραιότητα των επιζών έμφυλης βίας στις εξετάσεις στα νοσοκομεία της χώρας;