Το νερό στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης

Με έντονο πολιτικό, αυτοδιοικητικό και κοινωνικό ενδιαφέρον ξεκινά η κοινοβουλευτική πορεία του νομοσχεδίου του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας που αναδιαμορφώνει το μοντέλο διαχείρισης των υπηρεσιών ύδατος στη χώρα. Το σχέδιο νόμου, με τίτλο «Επέκταση αρμοδιοτήτων της Εταιρείας Υδρεύσεως και Αποχετεύσεως Πρωτευούσης και της Εταιρείας Ύδρευσης και Αποχέτευσης Θεσσαλονίκης, ενίσχυση της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, ρυθμίσεις για τον Οργανισμό Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας Ανώνυμη Εταιρεία και λοιπές διατάξεις», κατατέθηκε στη Βουλή και η επεξεργασία του από την αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή αρχίζει την Παρασκευή 24 Ιουλίου.

Η κατάθεση του νομοσχεδίου ανοίγει έναν νέο κύκλο συζήτησης γύρω από το μέλλον της διαχείρισης του νερού, ιδιαίτερα στις περιοχές που επηρεάζονται άμεσα από τις προβλεπόμενες αλλαγές. Στη Βοιωτία, όπου η ύδρευση, η άρδευση και η λειτουργία της Κωπαΐδας αποτελούν κρίσιμα ζητήματα για την τοπική οικονομία και τον πρωτογενή τομέα, οι εξελίξεις παρακολουθούνται με ιδιαίτερη προσοχή.

Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, το πρώτο μέρος του νομοσχεδίου φιλοδοξεί να εκσυγχρονίσει και να ενοποιήσει το θεσμικό πλαίσιο των υπηρεσιών ύδατος, αντιμετωπίζοντας τον κατακερματισμό των σημερινών παρόχων, τις διαφορετικές διοικητικές δυνατότητές τους και τις ελλείψεις στις υποδομές.

Κεντρικός άξονας της μεταρρύθμισης είναι η επέκταση της γεωγραφικής αρμοδιότητας της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΑΘ, με παράλληλη μεταφορά αρμοδιοτήτων, υποδομών και περιουσιακών στοιχείων από τους υφιστάμενους παρόχους. Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των εργαζομένων, τη μεταφορά της διαχείρισης των δικτύων ομβρίων, αλλά και τη δυνατότητα εθελοντικής ένταξης επιπλέον παρόχων στο νέο σύστημα.

Παράλληλα, ενισχύονται οι αρμοδιότητες της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ), με στόχο –όπως αναφέρεται– τη διασφάλιση της διαφάνειας στην τιμολογιακή πολιτική, της αποτελεσματικότερης εποπτείας των παρόχων και της προστασίας των καταναλωτών. Το ίδιο νομοσχέδιο περιλαμβάνει ειδικές προβλέψεις για την επιτάχυνση έργων αντιμετώπισης της λειψυδρίας, καθώς και παρεμβάσεις που αφορούν τον Οργανισμό Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας.

Στο δεύτερο μέρος του σχεδίου νόμου περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, πολεοδομικές και χωροταξικές ρυθμίσεις, αλλαγές στην περιβαλλοντική και ενεργειακή νομοθεσία, μέτρα για την προστασία της βιοποικιλότητας, ειδικές διατάξεις για μικρούς και εγκαταλελειμμένους οικισμούς, καθώς και ρυθμίσεις για έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, σταθμούς αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, αντλίες θερμότητας και λατομικές δραστηριότητες.

Η Βοιωτία σε θέση επιφυλακής

Η κατάθεση του νομοσχεδίου κινητοποίησε άμεσα πολιτικούς και θεσμικούς φορείς της Βοιωτίας, καθώς αρκετές από τις προβλέψεις του επηρεάζουν άμεσα τη λειτουργία των Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης, τη διαχείριση της Κωπαΐδας και κυρίως το κόστος και τη διαχείριση του αρδευτικού νερού.

Ο βουλευτής Βοιωτίας του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, Γιώργος Μουλκιώτης, έχει ήδη ξεκινήσει κύκλο θεσμικών επαφών με φορείς του νομού, επιδιώκοντας –όπως επισημαίνει– την πλήρη καταγραφή των θέσεων της τοπικής κοινωνίας πριν από την κοινοβουλευτική συζήτηση.

Ήδη πραγματοποιήθηκε συνάντηση εργασίας στο Δημαρχείο Αλιάρτου – Θεσπιέων με τη συμμετοχή δημάρχων της Βοιωτίας, όπου παρουσιάστηκαν οι βασικές διατάξεις του νομοσχεδίου και καταγράφηκαν οι πρώτες ανησυχίες της Αυτοδιοίκησης.

Οι επαφές συνεχίζονται με το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας – Τμήμα Ανατολικής Στερεάς, ενώ έχουν προγραμματιστεί συναντήσεις με το Επιμελητήριο Βοιωτίας, αγροτικούς συλλόγους, εργατικά κέντρα και εκπροσώπους της επιχειρηματικής και παραγωγικής κοινότητας.

Όπως υπογραμμίζει ο κ. Μουλκιώτης, οι αποφάσεις που αφορούν το νερό, την ύδρευση και την άρδευση επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα των πολιτών, των αγροτών, των εργαζομένων και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και απαιτούν ουσιαστικό, τεκμηριωμένο και ανοιχτό διάλογο πριν από την οριστική ψήφιση του νομοσχεδίου.

Ομόφωνη αντίθεση από τον Δήμο Αλιάρτου – Θεσπιέων

Ιδιαίτερα ηχηρή ήταν η αντίδραση του Δημοτικού Συμβουλίου Αλιάρτου – Θεσπιέων, το οποίο με ομόφωνη απόφασή του τάχθηκε κατά του σχεδίου νόμου.

Το Δημοτικό Συμβούλιο υποστηρίζει ότι η διαχείριση των υδάτινων πόρων αποτελεί κοινωνικό αγαθό και θεμελιώδη αρμοδιότητα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, εκφράζοντας την αντίθεσή του στην προοπτική μεταφοράς αρμοδιοτήτων στην ΕΥΔΑΠ.

Παράλληλα, εκφράζει έντονο προβληματισμό για το γεγονός ότι δεν αποσαφηνίζονται κρίσιμα ζητήματα, όπως η μελλοντική τιμολογιακή πολιτική, η διασφάλιση των ποσοτήτων νερού και η λειτουργία των υπηρεσιών προς τους δημότες.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αγροτική φυσιογνωμία της περιοχής. Το Δημοτικό Συμβούλιο εκτιμά ότι ενδεχόμενη αύξηση του κόστους του αρδευτικού νερού θα επιβαρύνει σημαντικά τους παραγωγούς και ενδέχεται να επηρεάσει τη βιωσιμότητα των αγροτικών εκμεταλλεύσεων.

Με την απόφασή του καλεί την κυβέρνηση να αποσύρει το νομοσχέδιο, να μην προχωρήσει στην ψήφισή του εντός του καλοκαιριού και να ξεκινήσει ουσιαστική διαβούλευση με την ΠΕΔ Στερεάς Ελλάδας και τους δήμους της περιοχής.

Η ανακοίνωση

Ομόφωνη Αντίθεση του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Αλιάρτου – Θεσπιέων  στο νομοσχέδιο για την επέκταση και τη διεύρυνση των αρμοδιοτήτων της ΕΥΔΑΠ.  

Το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Αλιάρτου – Θεσπιέων με  ομόφωνη απόφαση, εκφράζει την πλήρη και κατηγορηματική του αντίθεση στο νομοσχέδιο της κυβέρνησης που προβλέπει την επέκταση και τη διεύρυνση των αρμοδιοτήτων της ΕΥΔΑΠ στο σύνολο του Νομού Βοιωτίας.

Το σώμα, εκπροσωπώντας το σύνολο των πολιτών του Δήμου, ξεκαθάρισε ότι η διαχείριση των υδάτινων πόρων αποτελεί ζωτικό, κοινωνικό και αναφαίρετο δικαίωμα της τοπικής κοινωνίας και της Αυτοδιοίκησης, και δεν μπορεί να παραχωρηθεί σε μια ανώνυμη εταιρεία με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια.

Το νομοσχέδιο αφαιρεί ουσιαστικές αρμοδιότητες από τον Δήμο, ενώ για  ζητήματα που αφορούν τις παρεχόμενες υπηρεσίες, το τιμολόγιο χρέωσης και την εξασφάλιση των ποσοτήτων, υπάρχουν μόνο γενικές αναφορές, οι οποίες μόνο ανησυχία μπορούν να προκαλούν. 

Ο  Δήμος Αλιάρτου-Θεσπιέων, ως καθαρά αγροτικός Δήμος, ζητά την στήριξη των αγροτών που αντιμετωπίζουν προβλήματα επιβίωσης  και μια ενδεχόμενη αύξηση των αρδευτικών τελών θα αναγκάσει αρκετούς αγρότες να εγκαταλείψουν την γη τους.

Εκφράστηκε ομόθυμα η έντονη ανησυχία για την τιμολογιακή πολιτική στο νερό για τους δημότες και τους αγρότες της περιοχής, η οποία θα καθορίζεται μακριά από τις ανάγκες της τοπικής κοινωνίας και του πρωτογενή τομέα.

Καλούμε την κυβέρνηση να αποσύρει το νομοσχέδιο, να μην ψηφιστεί στην διάρκεια του Καλοκαιριού, να ξεκινήσει έναν ειλικρινή διάλογο με την ΠΕΔ Στερεάς Ελλάδας και τους Δήμους που ο καθένας έχει τις δικές του ιδιαιτερότητες, τόσο στην ύδρευση και την άρδευση, όσο και στην αποχέτευση.

Παρέμβαση και από το ΚΚΕ

Την πλήρη απόσυρση του νομοσχεδίου ζητά και η Επιτροπή Περιοχής Ανατολικής Στερεάς και Εύβοιας του ΚΚΕ, χαρακτηρίζοντας την επέκταση της ΕΥΔΑΠ ακόμη ένα βήμα προς την εμπορευματοποίηση του νερού.

Το ΚΚΕ υποστηρίζει ότι η κυβερνητική πρωτοβουλία οδηγεί στη δημιουργία μεγαλύτερων σχημάτων διαχείρισης που θα λειτουργούν με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια, εκφράζοντας ανησυχία για μελλοντικές αυξήσεις στο κόστος του αρδευτικού νερού μετά την τριετή μεταβατική περίοδο που προβλέπεται στο σχέδιο νόμου.

Παράλληλα, ασκεί κριτική για τη διαχρονική υποστελέχωση των ΔΕΥΑ, την καθυστέρηση έργων υποδομής και την κατάσταση των αρδευτικών δικτύων της Κωπαΐδας, ενώ επαναλαμβάνει τη θέση του υπέρ ενός αποκλειστικά δημόσιου φορέα διαχείρισης των υδάτων.

Η Ανακοίνωση

ΝΑ ΑΠΟΣΥΡΘΕΙ ΤΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΑΕ!

ΝΕΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΓΑΘΟ, ΟΧΙ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑ!

Το σχέδιο νόμου της κυβέρνησης της ΝΔ για την επέκταση της αρμοδιότητας της ΕΥΔΑΠ ΑΕστους νομούς της Βοιωτίας, της Εύβοιας και της Φωκίδας αποτελεί ένα ακόμη κρίκο στην πορεία εμπορευματοποίησης του νερού. Για το λόγο αυτό, συναντάει ήδη τη δίκαιη αντίδραση πολλώνφορέων της Στερεάς, που εκφράζουν την κάθετη αντίθεσή τους και ζητούν την απόσυρσή του.

Με το συγκεκριμένο σχέδιο νόμου, η κυβέρνηση της ΝΔ αποσκοπεί στη διαμόρφωση μεγαλύτερων σχημάτων διαχείρισης που θα διαμορφώσουν «επενδυτικό χώρο» για τους επιχειρηματικούς ομίλους.Φυσικά στις πλάτες των λαϊκών στρωμάτων, που θα κληθούν να χρυσοπληρώνουν το νερό και τη διαχείρισή του, ενώ ήδη ζουν σε ασφυκτικές συνθήκες ακρίβειας.

Η κυβέρνηση ψεύδεται όταν μιλάει για «νοικοκύρεμα» και «ορθολογική λειτουργία», αφού η ίδιααπογείωσε την απαξίωση, την εργολαβοποίηση και την οικονομική ασφυξία των ΔΕΥΑ. Ισχυρίζεται ότι ηΕΥΔΑΠ ΑΕ έχει φτηνό νερό, όμως αποκρύβει ότι μόλις στις αρχές του 2026 προέβη σε αυξήσεις στα τιμολόγια.

Ιδιαίτερα σημαντική πλευρά του νομοσχεδίου είναι η διαχείριση του αρδευτικού νερού, για το οποίο υπάρχει απλά ο όρος να μην υπάρξουν αυξήσεις τα επόμενα τρία χρόνια. Ομολογείται δηλαδή ότι αμέσως μετά, οι αγρότες θα πούνε το νερό νεράκι.

Δεν υπάρχει καμία νύξη στο ζήτημα του υδροφόρου ορίζοντα, ο οποίος ειδικά στην ανατολική Βοιωτία έχει ρυπανθεί από τους βιομηχάνους και επιβάλλονται έργα απορρύπανσης.

Τέλος, με το νομοσχέδιο θα ενταθεί η εκμετάλλευση των εργαζόμενων, που θα χρειαστεί να καλύψουν μια ευρύτερη περιοχή.

Το ΚΚΕ έχει έγκαιρα αναδείξει την κατεύθυνση της εμπορευματοποίησης του νερού τηςύδρευσης και της άρδευσης, που μεθοδεύεται βήμα το βήμα εδώ και πολλά χρόνια, με ευθύνη των κυβερνήσεων, της Ε.Ε. και συνολικά του κράτους.

Θυμίζουμε τα εξής:

  • Με το Ν. 2744/1999, η ΕΥΔΑΠ και η ΕΥΑΘ μετατράπηκαν σε μετοχικές Ανώνυμες Εταιρείες καιεισήχθησαν στο Χρηματιστήριο. Έτσι κατοχυρώθηκε και νομοθετικά η πλήρης λειτουργία τους μειδιωτικοοικονομικά κριτήρια.
  • Η οδηγία – πλαίσιο 2000/60 της Ε.Ε., με την οποία εναρμονίστηκε η ελληνική νομοθεσία ήδη από το2003, έθεσε την κατεύθυνση για την πλήρη εμπορευματοποίηση του νερού. Συγκεκριμένα θεσπίσθηκε ηενιαία τιμολόγηση για κάθε χρήση (είτε για βιομηχανία, είτε για νοσοκομείο) που να περιλαμβάνει τη λεγόμενη «ανάκτηση του περιβαλλοντικού κόστους».
  • Οι κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ και ΝΔ την περίοδο 2010 – 2014 ψήφισαν το πέρασμα της πλειοψηφίας των μετοχών των ΕΥΔΑΠ ΑΕ και ΕΥΑΘ ΑΕ στο ΤΑΙΠΕΔ.
  • Μετά την ακύρωση ης μεταβίβασης ενός σημαντικού μέρους των παραπάνω μετοχών στο ΤΑΙΠΕΔ, ησυγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ μεταβίβασε με το Ν. 4389/2016 τις μετοχές στο Υπερταμείο.
  • Όλες οι κυβερνήσεις μετά το 2010 υλοποίησαν κατά γράμμα την πολιτική υποστελέχωσης των ΔΕΥΑ, ενώ δεν υλοποίησαν συνειδητά μια σειρά αναγκαία έργα υποδομών στην ύδρευση και την άρδευση.

Με δική τους ευθύνη, αξιοποιείται μόλις το 12,5% των ωφέλιμων υδάτινων πόρων της χώρας.

Από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι ο κάμπος της Κωπαΐδας, όπου οι υποδομές με ευθύνη και της Περιφερειακή Αρχής παραμένουν απαρχαιωμένες, ακόμη και ασυντήρητες. Ειδικά η Περιφερειακή Αρχή, αφού αδιαφόρησε για τον εκσυγχρονισμό των υποδομών στην Κωπαΐδα, τώρα συμφωνεί με το σχέδιο νόμου, βάζοντας πλάτη στην εμπορευματοποίηση του αρδευτικού νερού.

Το δίλημμα που παρουσιάζεται, ανάμεσα στη “στασιμότητα” ή στην επιθετική εφαρμογή τωνκατευθύνσεων της ΕΕ, με λιγότερες ή περισσότερες ΔΕΥΑ, είναι κάλπικο. Οι όποιες «αντιδράσεις»κεντρικών ή τοπικών παραγόντων που συνηγορούν στην πολιτική της εμπορευματοποίησης και συνέβαλανσε αυτήν, δεν αφορούν τις λαϊκές ανάγκες.

Στις σημερινές συνθήκες, η μόνη λύση για το συμφέρον του λαού είναι να σταματήσει να βρίσκεται στα χέρια ανώνυμων εταιρειών, που λειτουργούν με γνώμονα το κέρδος τους.

Μόνη λύση είναι η πρόταση του ΚΚΕ, για να δημιουργηθεί ενιαίος, αποκλειστικά κρατικός φορέας διαχείρισης των υδάτων, που θα λειτουργεί με γνώμονα την κάλυψη του συνόλου των λαϊκών αναγκών και όχι το καπιταλιστικό κέρδος. Για να καταργηθεί όλο το νομοθετικό πλαίσιο εφαρμογής της κοινοτικής Οδηγίας για την πλήρη εμπορευματοποίηση του νερού. Για φτηνό, ελεγμένο, ποιοτικό νερό για τον λαό.

Διέξοδος για τους εργαζόμενους, τους αγρότες, τους συνταξιούχους είναι να διεκδικήσουν πιο αποφασιστικά μέσα από τους φορείς τους:

  • Καμία συγχώνευση των ΔΕΥΑ, των Οργανισμών Εγγείων Βελτιώσεων και του πρώην ΟργανισμούΚωπαΐδας στην ΕΥΔΑΠ ΑΕ. Στήριξη των υπηρεσιών αυτών με την απαραίτητη κρατική χρηματοδότηση, μόνιμο προσωπικό, ειδικά μειωμένα τιμολόγια ρεύματος.
  • Καμία αύξηση τιμολογίων, ιδιαίτερα στο αρδευτικό νερό. Μειώσεις στα τιμολόγια της λαϊκής κατοικίας, των μικρών επαγγελματιών, των μικρών αγροτών, των δήμων, με ειδικά επιπλέον μέτρα γιατους ανέργους, τους χαμηλόμισθους και τους χαμηλοσυνταξιούχους.
  • Ολοκλήρωση όλων των απαραίτητων έργων για την επάρκεια και ποιότητα του νερού σε όλες τις περιοχές της Στερεάς Ελλάδας, με προτεραιότητα τις περιοχές που έχουν ακατάλληλο νερό και έμφαση στην κατασκευή υποδομών εμπλουτισμού των επίγειων και υπόγειων υδροφορέων, χωρίς ΣΔΙΤ και παραχωρήσεις.
  • Κατασκευή με κρατική χρηματοδότηση σύγχρονων υποδομών άρδευσης και εκσυγχρονισμός των υπαρχόντων αρδευτικών δικτύων στην Κωπαΐδα και στους ΤΟΕΒ/ΓΟΕΒ.
  • Προσλήψεις όλου του απαραίτητου μόνιμου προσωπικού σε ΔΕΥΑ και τους Οργανισμούς ΕγγείωνΒελτιώσεων, με αυξήσεις στους μισθούς οι οποίες να καλύπτουν την απώλεια πραγματικού εισοδήματος όλα τα τελευταία χρόνια.

Κρίσιμη συζήτηση με επίκεντρο το νερό

Η κοινοβουλευτική διαδικασία που ξεκινά τις επόμενες ημέρες αναμένεται να εξελιχθεί σε μία από τις σημαντικότερες συζητήσεις για το μέλλον της διαχείρισης των υδάτινων πόρων στη χώρα.

Για τη Βοιωτία, το διακύβευμα υπερβαίνει τη διοικητική αναδιάρθρωση. Αγγίζει τον πρωτογενή τομέα, τη λειτουργία των δημοτικών επιχειρήσεων ύδρευσης, τη διαχείριση της Κωπαΐδας, το κόστος της άρδευσης και, τελικά, τον τρόπο με τον οποίο θα διασφαλιστεί η επάρκεια και η βιώσιμη αξιοποίηση ενός φυσικού πόρου που αποτελεί θεμέλιο της τοπικής ανάπτυξης.

Με την έναρξη της επεξεργασίας του νομοσχεδίου στη Βουλή, οι τοποθετήσεις κυβέρνησης, κομμάτων, αυτοδιοικητικών φορέων και παραγωγικών οργανώσεων αναμένεται να διαμορφώσουν ένα ιδιαίτερα έντονο πολιτικό και κοινωνικό πεδίο διαλόγου, με τη Βοιωτία να βρίσκεται στο επίκεντρο των εξελίξεων.

Share...

Bynea