Την ανάγκη ενίσχυσης της διαφάνειας και της στοχευμένης αξιοποίησης των ευρωπαϊκών πόρων έθεσε στο προσκήνιο η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας, με αιτήματα για επέκταση ελέγχου στο σύνολο των εντάξεωντων προγραμμάτων CLLD LEADER και ΕΠΑΛΘ 2014–2020. Το ζήτημα συζητήθηκε εκτενώς κατά τη συνάντηση εργασίας που είχαν τη Δευτέρα 28 Ιουλίου 2025 ο Περιφερειάρχης Φάνης Σπανός και ο Αναπληρωτής Περιφερειάρχης και νέος Πρόεδρος της «Αναπτυξιακής Εύβοιας ΑΕ» Δημήτρης Βουρδάνος, με την Γενική Γραμματέα Ενωσιακών Πόρων και Υποδομών του ΥπΑΑΤ, κα Αργυρώ Ζέρβα. Ακολούθως, υπήρξε επικοινωνία και με τον Γενικό Γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων, κ. Σπύρο Πρωτοψάλτη.
Αίτημα για διευρυμένο έλεγχο 2019–2025
Η Περιφέρεια αιτήθηκε την επέκταση του ελέγχου που διενεργείται ήδη στην «Αναπτυξιακή Εύβοιας ΑΕ», ώστε να καλύψει όλες τις εντάξεις έργων στα δύο χρηματοδοτικά προγράμματα της περιόδου 2019–2025, τόσο στο Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης, όσο και στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Αλιείας & Θάλασσας. Το αίτημα συνοδεύεται από εισήγηση που εγκρίθηκε κατά πλειοψηφία από το Περιφερειακό Συμβούλιο.
Περίπτωση επαγγελματικών σκαφών – Ειδική μνεία
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις επενδύσεις για επαγγελματικά σκάφη, μέσω του ΕΠΑΛΘ, όπου διατυπώθηκαν επιφυλάξεις ως προς τη χρήση και τη συμβολή τους στην τοπική ανάπτυξη. Σύμφωνα με τα στοιχεία:
- Υποβλήθηκαν 165 αιτήσεις για ιδιωτικά έργα, εκ των οποίων εγκρίθηκαν τελικά 34.
- Από αυτές, 28 αφορούν την Κεντρική και Βόρεια Εύβοια και 6 τη Νότια Εύβοια και τη Σκύρο.
- Όλες εντάχθηκαν βάσει τυπικών κριτηρίων, ωστόσο έχουν καταγραφεί αναφορές ότι κάποια από τα σκάφη δεν δραστηριοποιούνται στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή ή δεν χρησιμοποιούνται επαγγελματικά, αλλά ιδιωτικά.
Αν αυτές οι πληροφορίες επιβεβαιωθούν, προκύπτει –σύμφωνα με την Περιφέρεια– ηθικό, δεοντολογικό και πιθανώς νομικό ζήτημα, καθώς οι χρηματοδοτήσεις δεν εξυπηρετούν τους σκοπούς του προγράμματος, δηλαδή την τοπική αλιευτική και τουριστική ανάπτυξη.
Σπανός: «Στήριξη στην τοπική ανάπτυξη – όχι σε καταστρατηγήσεις»
Ο Περιφερειάρχης κ. Φάνης Σπανός, με δηλώσεις του, υπογράμμισε τη σημασία της πρωτοβουλίας:
«Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε να χρησιμοποιούνται δημόσιοι πόροι –ειδικά από ευρωπαϊκά προγράμματα– για επενδύσεις που δεν ενισχύουν την τοπική κοινωνία και οικονομία. Στηρίζουμε κάθε υγιή δραστηριότητα, αλλά διεκδικούμε πλήρη διαφάνεια και λογοδοσία».
Παράλληλα, χαρακτήρισε θετική την Υπουργική Απόφαση 39443/12.2.2025 (ΦΕΚ 770/21.2.2025), η οποία αποκλείει την επιλεξιμότητα σκαφών αναψυχής στη νέα προγραμματική περίοδο, και πρότεινε την εφαρμογή πρόσθετων δικλείδων ασφαλείας, ώστε να αποτραπεί η καταστρατήγηση των όρων επιλεξιμότητας.
Επόμενα βήματα – Αναμονή αποφάσεων από τα Υπουργεία
Το αίτημα της Περιφέρειας έχει τεθεί επισήμως ενώπιον των Γενικών Γραμματειών του ΥπΑΑΤ και αναμένεται πλέον η απόκριση των Διαχειριστικών Αρχών. Στόχος είναι η διερεύνηση της ορθής χρήσης όλων των επιδοτήσεων και, εφόσον προκύψουν αποκλίσεις, η ανάληψη των προβλεπόμενων διοικητικών ή άλλων ενεργειών.
Η Περιφέρεια δηλώνει αποφασισμένη να συνεχίσει να στηρίζει την τοπική επιχειρηματικότητα και παραγωγή, υπό την αυστηρή προϋπόθεση ότι οι δράσεις χρηματοδοτούνται με διαφάνεια, σκοπιμότητα και κοινωνική ανταποδοτικότητα.